Y Tafod Glas: Ceidwaid da byw yng Nghymru yn cael eu hannog i weithredu

Mae ffermwyr a cheidwaid da byw ledled Cymru yn cael eu hannog i wirio am arwyddion o'r Tafod Glas, i  roi gwybod am unrhyw achosion posibl i APHA ac i ystyried brechu, wrth i ragor o achosion BTV-3 gael eu cadarnhau yng Nghymru a Lloegr. 

Ers i'r Parth Cyfyngiadau Cymru gyfan gael ei gyflwyno ym mis Tachwedd 2025, caiff da byw symud yn rhydd rhwng Cymru a Lloegr heb gyfyngiadau. Mae hyn yn ei gwneud yn bwysicach nag erioed i geidwaid wirio statws Tafod Glas unrhyw anifeiliaid cyn eu prynu neu eu symud. 

Dywedodd Prif Swyddog Milfeddygol Cymru, Richard Irvine: 

"Rydyn ni bellach yn y cyfnod trosglwyddo gweithredol ar gyfer y Tafod Glas, ac mae rhagor o achosion o BTV-3 mewn gwartheg a defaid yn dod i'r amlwg mewn gwahanol rannau o Gymru, yn ogystal ag yn Lloegr, yn enwedig siroedd y de-orllewin. 

"Mae prynu da byw o ffynonellau diogel yn hanfodol. Cynghorir ceidwaid i ystyried statws Tafod Glas da byw newydd, fel nad ydych yn prynu rhywbeth annymunol.   

"Mae'n parhau i fod yn bwysig i geidwaid da byw siarad â'u milfeddyg ac ystyried brechu rhag y Tafod Glas, gan mai dyma'r ffordd orau o amddiffyn buchesi a diadelloedd rhag effeithiau'r clefyd. Byddwch ar eich gwyliadwriaeth am arwyddion o'r Tafod Glas a rhoi gwybod i APHA yn brydlon am unrhyw achosion posibl." 

Cynghorir ceidwaid i gymryd tri cham ymarferol i amddiffyn eu buchesi a'u diadelloedd, gan dynnu ar y cyngor hwn: 

• Yn gyntaf, gwiriwch statws Tafod Glas unrhyw anifeiliaid newydd cyn eu prynu, er mwyn peidio â dod â'r clefyd i'ch fferm yn ddiarwybod. 

• Yn ail, siaradwch â'ch milfeddyg am frechu rhag y Tafod Glas, sy'n parhau i fod y ffordd fwyaf effeithiol o amddiffyn buchesi a diadelloedd rhag effeithiau'r clefyd. 

• Wedyn, gwnewch yn siŵr eich bod yn gwybod beth i edrych amdano a gwirio am arwyddion o'r Tafod Glas yn eich stoc. Rhowch wybod am unrhyw achosion posibl i'r Asiantaeth Iechyd Anifeiliaid a Phlanhigion (APHA) yn ddi-oed.