Newyddion

• Mae pob uned newyddenedigol yng Nghymru bellach yn ymgysylltu â Siarter Babanod Bliss, naill ai drwy fod wedi ennill achrediad efydd neu drwy gyflwyno cais i gael eu hasesu.
• Mae Siarter Babanod Bliss yn golygu bod timau newyddenedigol yn trin rhieni fel partneriaid hanfodol, gan eu cynnwys yn y penderfyniadau am ofal eu babi.
• Mae adnoddau dwyieithog a chymorth wedi'i deilwra yn cael eu datblygu i helpu pob teulu i gymryd rhan yng ngofal eu babi.

• Defnyddio profiad Cymru o ddatblygu a chefnogi technoleg ddwyieithog i ddatblygu pecyn cymorth newydd UNESCO.
• Mae'r pecyn cymorth yn darparu canllawiau ymarferol i gefnogi gwasanaethau digidol amlieithog.
• Mae UNESCO yn rhannu profiad Cymru yn rhyngwladol i helpu gwledydd a chymunedau eraill i gryfhau'r defnydd o'u hieithoedd yn y byd digidol.

Llywodraeth Cymru yn cyhoeddi buddsoddiad ychwanegol o £2filiwn mewn cyfleusterau chwaraeon ledled y wlad.

• Bydd y ddirwy am adael i injan cerbyd redeg wrth fod wedi parcio yn codi o £20 i rhwng £75 a £150 o 30 Medi 2026. 

• Nod y newid yw diogelu iechyd y cyhoedd drwy leihau llygredd aer, sy'n cyfrannu at glefyd y galon a chlefyd yr ysgyfaint ac yn effeithio'n anghymesur ar blant a phobl agored i niwed. 

• Nododd y Gweinidog Cabinet, Llyr Gruffydd, y newid wrth ymweliad ag Ysgol Gynradd Maerun yng Nghasnewydd, lle mae disgyblion wedi cymryd rhan mewn prosiect a ariennir gan Lywodraeth Cymru i atal pobl rhag gadael eu hinjans i redeg. 

• Mae dull newydd wedi'i gynllunio i gryfhau atebolrwydd GIG Cymru, yn ogystal â nodi risgiau'n gynt a darparu cymorth i fyrddau iechyd ac ymddiriedolaethau yn gynt.
• Bydd y cymorth yn gymesur, am gyfnod penodol ac yn seiliedig ar dystiolaeth glir o gynnydd.
• Dywed y Gweinidog Iechyd mai'r nod yw rhoi mwy o hyder i bobl bod gwasanaethau'r GIG yn cael eu cefnogi i wella pan fydd heriau'n codi.

Ni fydd angen i ffermwyr sy'n aelodau o gynllun Gwarant Fferm Da Byw (FAWL) gwblhau gofynion ‘Mesur’ a ‘Cynllunio’ Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid (AHIC) ar wahân ar gyfer Cynllun Ffermio Cynaliadwy (SFS) 2026. 

• Mae Llywodraeth Cymru yn annog y Canghellor i gyflymu'r broses o gyflawni'r addewid gwerth £14 biliwn ar gyfer rheilffyrdd, gan fod y cyllid presennol yn cyfrif am ddim ond 1% o wariant Network Rail ledled Cymru a Lloegr.

• Mae'r Gweinidog Cabinet dros Gyllid, Elin Jones, hefyd yn pwyso ar Lywodraeth y DU i weithredu ar gostau byw, gwariant cyhoeddus a buddsoddiad yng Nghymru cyn Cyllideb yr Hydref.

• Dywedodd y Gweinidog Cyllid: "Mae Cymru wedi aros yn ddigon hir. Dyma gyfle Llywodraeth y Deyrnas Unedig i ddangos ei bod o ddifrif am wneud gwahaniaeth i'n cymunedau."

O'r mis hwn, bydd disgyblion ar draws blwyddyn 4 a 5 mewn ysgolion cynradd a gynhelir yng Nghymru yn dechrau derbyn o leiaf 20 awr o wersi nofio a diogelwch dŵr, fel rhan o ymrwymiad gan Lywodraeth newydd Cymru.

• Mae taliadau ymlaen llaw ar gyfer busnesau fferm yn codi o 70% i 80%, gan leddfu pwysau llif arian a achosir gan yr amodau eithriadol o anodd y mae ffermwyr wedi'u hwynebu eleni.
• Mae ffermwyr yn cael mwy o amser i reoli slyri yn ddiogel, gan y bydd deddfwriaeth yn cael ei chyflwyno i ymestyn y cyfnod agored ar gyfer lledaenu hyd at 15 Tachwedd 2026, gan ymateb yn uniongyrchol i effeithiau sychder yr haf hwn.
• Dywed y Gweinidog mai rhoi amser ychwanegol i ffermwyr ledaenu'n ddiogel a lleihau lefelau 'bellach yw'r dewis amgylcheddol mwyaf cyfrifol'

• Llywodraeth Cymru yn cyhoeddi creu Grant Larymau fel Mesur Interim Cymru. 

• O 1 Hydref 2026, bydd y gronfa yn lleihau baich costau mesurau interim drud, gan o bosibl arbed cannoedd o bunnoedd i drigolion mewn adeiladau cymwys bob mis. 

• Efallai y bydd gan rai lesddeiliaid hawl i ad-daliadau os ydynt eisoes wedi talu am osod larymau. 

• Gallai perchnogion cerbydau gael eu dirwyo am sbwriel sy’n cael ei daflu o’u ceir 

• Mae sbwriel ar ochr y ffordd yn bla ar gymunedau, yn niweidio bywyd gwyllt ac mae'n anodd ei reoli o dan y gyfraith bresennol
• Rydyn ni'n gofyn ichi am eich barn ac am dystiolaeth fel rhan o ymgynghoriad ehangach ar gynaliadwyedd amgylcheddol fydd ar agor tan 14 Hydref